Hayaller ve Hayatlar

Telegram kanalımıza abone olarak en güncel içeriklerden ve ayrıcalıklardan haberdar olun.

Telefonunuza her baktığınızda aynı boşluk. Bir teklif yok, bir mail yok, takviminiz boş. Müziğiniz hazır, paylaşımlarınız akıyor, ama kimse sizi sahneye çağırmıyor. Ve siz bekliyorsunuz: bir gün büyük bir festivalin, bir kulübün, belki bir Boiler Room'un arayacağını, her şeyin bir anda değişeceğini. Açık söyleyeyim, o telefon siz beklerken çalmaz. Ve emin olun, bunu yaşayan tek siz değilsiniz, bu hissi herkes, kariyerinin her basamağında yaşıyor.

Çoğu sanatçı bu noktada bir kurtarıcı bekler. Sanki bir gün biri sihirli değnekle gelip "seni keşfettim" diyecek. Ama özellikle burada, Türkiye'de, beklemek en pahalı stratejidir, çünkü sizi kurtaracak hazır bir sistem maalesef yok.

Dürüst konuşalım. İstanbul'un ve bir elin parmaklarını geçmeyen birkaç şehrin dışında, elektronik müzik çalabileceğiniz mekan sayısı bir avuç. O bir avuç mekanda da denklem size karşı kurulu. Etkinliğin masrafını üstlenen kişi çoğu zaman kendi sanatçısını ya da arkadaşını sahneye koyar, oradan elenirsiniz. Mekanın resident isimleri oluyor, açılış ve ısınma setleri çoğunlukla onlara gider, oradan da elenirsiniz. Üstüne, bütün gece davetiyeyle, listeyle dönen bir ekonomi var, yani insanlar zaten para vermeden girmeye alışmış. Böyle bir yerde "keşfedilmeyi" beklemek, kara tren'i beklemekle eş değer.

İşte tam da bu yüzden kendi vitrininizi kendiniz kurmak zorundasınız. Sistem yoksa, sistemin işini sizin yapmanız gerekir.

Bir de şu var: artık herkes DJ, herkes üretiyor. "İyi bir plak şirketinden parça çıkardım" cümlesi tek başına üç yüz bilet satmaz, çünkü siz bunu okurken binlerce kişi aynı hayali kuruyor, aynı şirketlerden, bazıları daha da iyilerinden parça çıkarıyor.

Sizinle çalışmak isteyen bir plak şirketi, menajer ya da organizatör, aslında o tek parça için imza atmaz. Ondan sonra gelecek olan için, yani sizin için imza atar. Sana imza atarlar, şarkına değil. Bir şarkı bir andır, siz ise bir yönsünüz. Bugün sizi kalabalıktan ayıran tek şey tarzınız: neyi seçtiğiniz, neyi sevdiğiniz, neyi reddettiğiniz.

Tarzınızı sadece müziğinize değil, sizi dinleyen insana da geçirebilirseniz, tanıdık çevrenizin dışındaki ilk biletlerinizi satmaya başlarsınız. Çünkü insanlar bir şarkıya değil, vakit geçirmek istedikleri bir insana bilet alır.

Çoğu sanatçının daha fazla günlük hayattan içerik paylaşma sebebi budur, menajerinizin sizden daha fazla konuştuğunuz içerik istemesinini sebebide budur. İnsanlar sizi bir idol gibi değil, tanıdıkları biri gibi takip ediyor. Kendinize soracağınız asıl soru şu: insanlara, bana ayırdıkları vakte pişman olmayacaklarını nasıl gösteririm? Onu çözdüğünüz an, sizi desteklemek için bilet almak da kendiliğinden gelir.

Bir sanatçının çekim gücünü ölçen tek bir şey vardır: kendi adına bilet sattığı, kendi kurduğu gece. Sektördeki adıyla "hard ticket". Gerisi tahmindir, bu kanıttır. Ve sahne ücretinizi belirleyen de budur. Büyük bir line-up'ta binlerce kişinin önünde olabilirsiniz, ama o kalabalık sizin için değil, etkinlik için oradadır. Kendi gecenizde, bilerek, sizin adınıza bilet almış iki yüz kişi ise dünyaya "ben varım" diyen kanıttır.

Yine de kariyerinizin en başındaysanız bunun tersini yapın: önünüze gelen ''her'' sahneye talip olun. Beş on kişiye çalsanız bile gidin, kulise girin, insanlarla tanışın, yüzünüzü tanıtın. O aşamada amaç para ya da kalabalık değil, kapının arkasına girmek. Asıl kanıtı sonra, kendi gecenizde toplarsınız.

İlk biletler yabancılardan gelmez, sizi zaten tanıyanlardan gelir. Yakın çevreniz, her paylaşımınıza yorum yapanlar, mesaj kutunuzdaki isimler. Onlara tek tek yazın, ilk elli biletiniz orada. Bilet, reklamla değil, ilişkiyle satılır.

Bileti kendi kanalınızdan satın, mekanın erişimine yaslanmayın, ve alan herkesin bilgisini toplayın, çünkü ikinci geceniz sıfırdan değil, hazır bir listeden başlamalı. Bir kez gelen, iki kez gelir.

Ve burası Türkiye'de işin can damarı: misafir listesine değil, bilete oynayın. Sahnemiz davetiyeyle döndüğü için insanlara o gecenin bedava olduğu öğretilmiş. Ama bedava giren gelmeyebilir de, çünkü cebinden bir şey çıkmamıştır. Parasını veren gelir. Listeyi kısa tutun, bir anlam taşısın. Biletinizin para ettiğini bir kez kanıtladığınız an, o davetiye ekonomisinde pazarlık gücü ilk kez sizin elinize geçer.

Son olarak egonuzu bir kenara koyun. Altı yüz kişilik bir mekanı yarı boş bırakmaktansa, üç yüz kişilik bir yeri tıklım tıklım doldurun. Yarısı boş bir oda atmosferi saniyeler içinde öldürür, ama kapıda "giremedim" diyen kişi sizin en iyi reklamınızdır. Ve insana bir set değil, bir gece satın: tekrar yaşayamayacağı bir an, bir konsept, sıra dışı bir mekan. Kimse "bir DJ çalacak" diye bilet almaz.

Bunların hiçbiri bir gecede olmaz, ama olur. Keinemusik bugün dünyanın her yerinde kendi dev gecelerini saatler içinde dolduruyor. Nasıl başladılar? 2010'da Berlin'de Cookies, Picknick gibi küçücük mekanlarda kendi gecelerini kurup yıllarca büyüterek. Kimse onları keşfetsin diye beklemediler, kendi odalarını kurdular.

Ve buna "bizde olmaz" demeyin, çünkü oldu. Mahmut Orhan, Bursa'da düğün salonlarında ekipman taşıyarak başladı. Bir sistemin onu sırtlamasını beklemedi, kendi zeminini kendi ördü, ve o zeminin üstüne Coachella'yı, Tomorrowland'i koydu. Bu topraklardan, hazır hiçbir düzen olmadan çıktı. Geçtiğimiz haftalarda ise memleketine dönüp en içten haliyle çaldı. Çünkü her şeyin başladığı yer orasıydı.

Mesele şu: kimsenin sizi çağırmasını beklemeyin, çünkü beklerken hiçbir şey değişmez. Kendi odanızı kurun, kendi insanlarınızı toplayın, ilk biletinizi kendi adınıza satın. Sonra ikincisini, sonra üçüncüsünü. Bu döngü yavaş büyür, ama büyür. Ve bir gün dönüp baktığınızda, o "çalmayan telefon"un çoktan susmuş, unutulmuş bir dert olduğunu göreceksiniz. Merdivenler çıkılması için sizin dışınızda kimseyi beklemiyor.